https://www.ureticihaber.com/files/uploads/user/e17d00b154831f31866ad96f6b352596-fd51bfaba324f596f9bd.jpg
Dr. Cemil Paslı

Cevher-Araz/Sünni-Şii

23-03-2026 09:12 922 kez okundu.

Eşya temelde ikiye ayrılır:

  1. Cevher
  2. Araz

Cevherler özü itibari ile değerlidirler, özgündürler, uniqtirler, benzerleri yoktur.

En önemlisi cevherler önüne veya arkasına sıfat, zarf v.b. ek almazlar, onlara ihtiyaç duymazlar.

Çünkü değerlerini kendi özlerinden alırlar dışarıdan bir takviyeye ihtiyaçları yoktur.

Cevher konusunda en başta gelen tabii ki Allah Teâla’dır.

Ondan sonra Allah’ın yeryüzünde halife olarak yarattığı Hz. İnsan gelir.

İnsan ahsen-i takvimde şerefi’l-mahlukat olarak yaratıldığı için özü itibariyle değerlidir.

Bu sebeple Allah gibi insan da önüne ve arkasına sıfat ve zarf gibi eklere ihtiyaç duymaz.

İyi insan, kötü insan sıfatlarını her gün duyuyoruz, okuyoruz diyenleriniz olabilir.

Aslında; işin gerçeğinde bunlar doğru kullanımlar değildir.

İnsan cevheri, özü, fıtratı, yaratılış hikmeti itibariyle iyidir; kötü olan insan gibi görünse de aslında insan değildir.

O cevheri israf ettiği için hayvandan daha aşağı/bel hüm adall (A’raf, 7/179) bir varlıktır.

Cengiz Aytmatov bu gerçeğe yüksek perde edebiyatla dikkat çeker.

“Zor olan her gün insan kalmaktır.”

Diğer bir cevherimiz de İslam’dır.

İslam’da önüne arkasına ek almaz.

Ilımlı İslam, radikal İslam, vasat İslam olmaz.

Cevherler cüzlere bölünmez.

Müslüman cevherdir ve önüne arkasına asla ek almaz.

İslam’da, Müslüman da sünni, şii, vehhabi, ılımlı, radikal, demokrat, laik v.b. sıfatlarla bir araya getirilemez.

İslam tektir.

İslam’a gönül veren herkes sade, net Müslüman’dır.

İlkeleri Kuran-ı Kerim ve Sahih Sünnet ile belirlenmiştir.

Bu cevheri kimse kendi hevesleri doğrultusunda önüne arkasına ilaveler getirerek gölgeleyemez, sınırlayamaz, daraltamaz.

İslam cevher olduğundan ve kendini bizzat temsil ettiğinden; onu temsil ettikleri iddiasında olan “din insanları” sınıfını da kabul etmez. (Hadid 57/27)

Cevher olan her insan cevher olan dini İslam’ı sadece en temel cevher olan Allah’a has kılarak yaşamak zorundadır.

Bu konuda “aracı” kullanmak şirktir.

“Yalnız sana kulluk eder, yalnız senden isteriz” (Fatiha, 1/5) ayeti açıktır.

Ramazan ayında Kur’an vasıtasıyla yöneldiğimiz Allah ile yakınlık ve samimiyetimize şevval ve diğer aylarda da devam edelim, olur mu?

Jewel-Araz/Sunni-Shia

Things are fundamentally divided into two categories:

1. Substance

2. Accident

Substances are inherently valuable, unique, and have no equals.

The most important substances do not require adjectives, adverbs, etc., before or after them.

Because they derive their value from their own essence and do not need external reinforcement.

The foremost in terms of substance is, of course, Allah Almighty.

After Him comes the human being, whom Allah created as His vicegerent on earth.

Since man was created in the best form and as the most honorable of creatures, he is inherently valuable.

For this reason, like Allah, man does not need adjectives or adverbs before or after him.

Some of you may say that we hear and read about good people and bad people every day.

In reality, these are not accurate terms.

Human beings are good by nature, essence, disposition, and the wisdom of creation; those who appear bad are not actually human.

Because they squander that essence, they are lower than animals (al-A'raf, 7/179).

Chingiz Aitmatov draws attention to this truth with high-pitched literature. "The difficult thing is to remain human every day."

Another of our essences is Islam.

Islam does not take prefixes or suffixes.

There is no moderate Islam, radical Islam, or mediocre Islam.

Essences are not divided into parts.

A Muslim is an essence and never takes prefixes or suffixes.

In Islam, a Muslim is Sunni, Shia, Wahhabi, moderate, radical, democratic, secular, etc. It cannot be combined with adjectives.

Islam is one.

Everyone who embraces Islam is a simple, clear Muslim.

Its principles are determined by the Holy Quran and the authentic Sunnah.

No one can overshadow, limit, or narrow this essence by adding to it according to their own desires.

Since Islam is an essence and represents itself directly, it does not accept the class of "religious figures" who claim to represent it. (Hadid 57/27)

Every human being, who is an essence, must live Islam, which is also an essence, solely for Allah, the most fundamental essence.

Using an "intermediary" in this matter is polytheism. The verse "We worship only You and we ask only from You" (Fatiha, 1/5) is clear.

Let us continue the closeness and intimacy with Allah, to whom we turned through the Quran in Ramadan, in Shawwal and other months as well, shall we?

 

 

Neler Söylendi?

DİĞER YAZILARI Çiğne/Hazmet/Düşün/Kendini Yeniden Tasarla! Vasatlıktan Çıkış Nasıl Olur? İslam’ı Zirveye Taşıyan Âlimler Mikro Asrı Saadet'ten Makro Asrı Saadet’e Değişim/Eğitim Sabır İster Kabil ve Karga Hayırdan Şer, Şerden Hayır Çıkabilir! Kalem, İnsanın Dünyada Bıraktığı En Uzun Ve Kalıcı Ayak İzidir Müzebzeb İhtiyarlar Cennete Giremez! Hz. Yusuf Kıssası ve Epstein Cemaati Altın Yumurtlayan Tavuğu Kesmek Deprem Fırsat mı, Tehdit mi? Yürüyün, Durmayın! Durursanız Sırat’tan Düşersiniz. Şehvet-i Kelam ve Kalem İçin Susturucu: Kabak “Kalite” Anlaşılmak İçin “Zaman ve Sabra” İhtiyaç Duyar Hangi Hazine Daha Değerli: Yeraltı mı, Yer Üstü mü? Yol Arkadaşlığında “Hızır Ölçüsü” “Canlı Yayında Konuşur Gibi” Konuşabilmek Meşruiyetin Olmazsa Olmaz 3’lüsü Dinle Neyden/Gönülden Mevlana, Hoca Efendi ve Diğerleri… Okyanus mu, Kuyu mu? Acı mı, Tatlı mı? Kötü Koku Kimden Geliyor? Evde Oturan Erken Ölür Acıya/Musibete Ağlamanın Etkisi Dinin Geleceği Kendi Ekseni (Egosu) Etrafında Dönmenin Usulü Doğa’dan Allah’a… Hiçbir Başarının Bedeli “Şerefimiz” Olmamalı! Sapanlar ve Sapıtanların Ağır Vebali (Nahl, 16/25) En Büyük Engelimiz: Yazamamak Yeterli ve Dengeli Bir Eğitimle İki Kanatlı Çocuklar! Muayeneyi Reddeden Doktor Stresten Nasıl Kurtuluruz? Demokrasi Karanlıkta Ölür Yaşlanmaktan ve Yorgunluktan Hızlı Çıkış Önce İncir/Tin/Tatlı; Sonra Zeytin/Tuzlu (Tin/95/1) Ellerimizle Yaptığımız Altın Kafeslerimiz Yükseköğretim Nasıl “Yüksek” Olur? “Dünya’ya Önce Gelmek/Yaşlılık” Kazanım mıdır? Divriği’yi Görmeden Ölmeyin “Verilen emri” Yerine Getirmek Postmodern Dönemin Müslümanlara Sunduğu Fırsatlar “Babanın Gölgesi” İyi Bir şey mi? “Anadolu Mayası” Sütü Yoğurda Dönüştürmüştür Yurt Dışı Kurbanın Bedeli Ne Kadar Olmalıdır? Erteleme Hastalığı (Procrastination) Oğuz Türkü “İki Ateş” Altında Türkiye Aile Vakfı-TAV (Acil) Kısır Döngü Toprak Olmayı İstemek! Ya 3 T’li (Tespit-Tenkit-Teklif) Konuşun, Ya da Ebediyen Susun! Ölümden Kim/Niçin Korkar? Her Kitabın Anlaşılma Rehberi Tek Bir Kitaptır. Kime Konuşuyoruz/Yazıyoruz? Zaman ve Mekâna Bakışımız İyi Final/Yaşlılık İçin… Milli Birlik ve Beraberliğimizin 5 Kilometre Taşı Neyi Çekiyorsunuz? (Rezonans-Çekim Yasası) Şeytanı Ne Davet Eder? Şanlı Devrimi Duydunuz mu? Aile Yılında Kamu-STK Dengesi (Aile Vakfı Önerisi) Mikrofonla Ezan Okunurken Sağa/Sola Dönülür mü? Yıldız mı, Ay mı, Kara Delik misiniz? Felaketlerin İlk Adımı Suçlunun Masa İlan Edilmesiydi “Üzümün Sapı, Armudun Çöpü, Muzun Kabuğu” Yenir mi? Bizi Kim Daha İyi Yıkar? Su mu, Ateş mi? Kan Bağışı mı? Hacamat mı? Kavgaların Asıl Sebebi Nedir? “Ver Korkuyu” Değil; “Ver Coşkuyu” İman-Hikmet-Gayret-Tevekkül Zıtlıkların Ortasında Vasatı Bulmak Mecelle Pusulası (Altın Formül İçerir) Zahmetten Kaçarak Rahmete Ulaşılabilir mi? Hak Yok Vazife Var; Fert Yok Cemiyet Var. Polimat-Entelektüel Önce Donanım (Hardware) Sonra Yazılım (Software) İbretlik Bir Ölümden Ders Çıkarabilmek (Fetö Gerçeği) Yaşlanma “Süreç Odaklı” Bir Gelişmedir ve Anne Karnından Başlar. Üçü Birleyebilir miyiz? (Türkçülük/İslamcılık/Batıcılık) Beyin-Beyincik-Vicdan=Yasama-Yürütme-Yargı Geçmek mi, Kalmak mı? Metafor (Mesnevi/Kabak Metaforu) İnanç/Düşünce/Ahlak İddialar ve Hırslarımızın Kuşattığı Hayatlarımız Kitap ve Silah Dengesi İsra 36. Ayete Dikkat Göz Bebeğimiz Olan Dostlarımız Öncelikli Kaygılarımız Sevgi-Acı-Hz. İnsan İniş-Çıkış-Konfor Gençliğin Gündemindeki Konulara Dair: Soru/Cevap Süleymanlar Ayakta Ölür. Süleymanlar Ayakta Ölür. Evlilik Yaşı İçin 5 N 1 K İnsan Hayata Nereden Başlamalı? İnsan Neden Alzheimer ve Demans Olur? Sevinince Toprağa, Üzülünce Gökyüzüne Bak! Bir Hikâyeniz Var mı? “En Büyük Sürpriz” Bizi Bekliyor Olabilir mi? Meslek Lisesi mi, Fen/Anadolu Lisesi mi? (Müfredat İçin) Anaokulu mu, Üniversite mi? (Müfredat İçin) Hardal Tanesi Özeleştiri mi/Savunma mı? Siyasette Adalet mi Fayda mı? Yapamadığımız Şeyi Allah’tan İstemek Buen Vivir Başrol de mi Oynuyorsunuz, Yoksa Figüran mısınız? Saygı Duymam Gereken Bu(!) mu? Dünya ve Ahirette Uyuyabilmek ve Uyanabilmek Omurga Aile Neden İlk Düşmandır? Anne/Baba/ÖğretmenAcı Bir Tebessüm Derdinin Devası Sen’sin. Eşyanın Ruhu Alçak Gönüllü Neden Uzakları Yakın, Yakınları Uzak Ettik? En Büyük Fesat Nedir? İkindi Namazı ve Benî Kurayza Yahudileri Kütük Çok Sahibi Yok Fix/Takıntı Siyaset ve Tefekkür Haddini bil, mutlu ol! Korona Döneminin Dijital Çocukları Sessizliğin Gücü (Meryem, 19/10) Çocuğa Sevgi, Gence Güven ve Yaşlıya Saygı M. Şerefeddin Yaltkaya, İslam Mecmuası ve Yeni Türkiye Atları Hazırlayın Pozitiflik, Saf Pozitiflik midir? Gülümseme ve Huzur Kabz ve Bast Duruşu Desteklenmeyen Çocuk Bağımlı Olur. (Montessori Eğitimi) Bağınız Her Daim Açık mı? Nişanlınız Nasıl Güzel Olur? Toprağımız Bol Olacak mı? Helalleşme/Sıfırlama(!?) Mümkün mü? Yalanın Negatif ve Pozitifi Ne Yığdırın, Ne De Bağırtın. Kadife Yumruk (Gerçeğin Gücü) Artırılmış Sanal Hayatın Kurbanları Şeytan Nerede? Peygamber Kıssaları ve Çocuk Eğitimi Çok Zayıflamışsın! Neredesin Hızır? Nakıs/Noksanlık/İmtihan Bağımlılık Nasıl Gelişir? “5” “95”den Büyüktür. (Çocuk Eğitimi) Aile Mahremiyeti ve Nükleer Enerji Talip Olduklarımıza Dikkat! Liderlere “Hüsn-i Hâtime” İçin 5 Tavsiye Seferoğulları, Tellioğulları ve Yeşil Vadi Ubasute İşiniz Zor mu? Hayatın Ritmi Yörünge/Omurga ve Meteor Taşı Niyet-Düşünce-Söylem-Eylem-Amel-Ahlak Her Zaman, Her Şeye Rağmen Kazanmak mı? Faraziye Hayatlar, Şimdi ve Burası Kifayetsiz Muhterisler, Dış Güçler ve Türkiye Yüzyılı Sofradaki Çatal (Vasat-Orta Yol) Hayat; Geriye Doğru …, İleriye Doğru… Ve Yer, Ağırlıklarını (Madenleri, Ölüleri) Dışarı Çıkardığı Zaman Sabır; Boyun Eğmek Değil Mücadele Etmektir. Deprem-Kenetlenme-Kader-Tedbir Köy/Şehir Gerilimi ve Başıboş Köpekler Sorunu Akupunktur-İğnelenme-Eleştiri Üç Farklı Rüzgârın Anaforundaki Ülke’m Mehmet’leri “Fatih” Yapmak İçin… Mevlana, Konevi ve Urmevi’yi Anlamak İçin… Kadın ve Erkek “Eş” Değerdir. “Sema” Bize Ne Anlatır? Kötülük Genini Çıkarabilir miyiz? Kimin Uydusuyuz? Sağlıklı Birey-Mutlu Aile-Huzurlu Toplum Hak ve Hakikat Acı Bir Tebessümle Kayan Yıldızlar Aile ve Gençlik Çalıştayı Öldüren Tamam da Ölen Nasıl Cehennemlik Olur? 3O+2D+1Y+BK+ARSP=Gelişim Toprak/Ateş/Su Görünme Şehvetinin Tükettiği Hayatlar Kur’an Tilaveti Nedir, Ne Değildir? Dünya Bizim Neyimiz Olur? Tesettür; Önce Erkeklerin Göz Kapaklarına Boşluk: Şeytan İnsan-Cemaat-Cemiyet Ukde: Oral Fiksasyon Gıll=İmtihan İslam, Değişim ve Dayanışma Oyunları En Ulvi Kaçış Yöntemleri Deha Nedir?