Mustafa Sinan Ümit ; Yalçıntaş Uluslararası Bir Şahsiyetti

Konya Aydınlar Ocağı’nda bu hafta kitaphan Mustafa Sinan Ümit akademisyen, bürokrat ve fikir ve siyaset adamı Nevzat Yalçıntaş’ı anlattı:

GÜNCEL - 05-08-2026 20:19

Konya Aydınlara Ocağı’nın düzenlediği Selçuklu Salı Sohbetlerinde bu hafta kitaphan Mustafa Sinan Ümit, on yıl önce vefat eden akademisyen, bürokrat,  fikir ve siyaset adamı Prof. Dr. Nevzat Yalçıntaş’ın hayatı ve hatıralarını anlattı.

Konevi derneği salonundaki programda açılış konuşması yapan Aydınlar Ocağı Başkanı Dr. Mustafa Güçlü “Türkiye’de bütün Aydınlar Ocakları müstakildir, bir genel merkeze bağlı değildir ama herkes İstanbul’u genel merkez olarak kabul eder. Bütün sivil toplum kuruluşları fikrî olarak İstanbul’dan beslenirdi, çünkü birçok yer konuşmacıyı oradan getirirdi. Üniversitelerin çoğalmasıyla, Anadolu’da da konuşma yapacak, akademisyen ve araştırmacı çoğaldı. Merhum Nevzat Yalçıntaş hoca da on sene İstanbul Aydınlar Ocağı’nın başkanlığını yapmış değerli bir ilim ve fikir adamıydı” dedi.

Daha sonra kürsüye gelen yazar ve kitaphan Mustafa Sinan Ümit, merhum Nevzat Yalçıntaş’ın 1933 yılında Ankara’nın Keskin ilçesinde dünyaya geldiğini, annesinin Suriye’nin Osmanlı toprağı olduğu yıllarda Birecik’e yerleşen bir Türkmen aileye mensup olduğunu kaydederek “Esnaf olan babası işini ilerletmek için Ankara’ya yerleşince Nevzat bey de Ankara Ticaret Lisesinde okuyup 1951 yılında mezun oldu. Lise yıllarında Osman Yüksel Serdengeçti ile tanışıp, dergisine verdiği ilkyazı sebebiyle ifade vermek için Adliyeye çağrıldı. Hâkim, böyle bir yazıyı bir delikanlının yazdığına inanmakta zorlanmış ve onu dinledikten sonra hakkında takipsizlik vermiş” dedi.

Merhum Yalçıntaş’ın o zamanki ismiyle İstanbul Yüksek İktisat ve Ticaret Okulunda yüksek tahsilini 1954 yılında tamamladıktan sonra doktorasını Fransa’nın Cean Üniversitesinde yaptığını anlatan Ümit “Hoca daha sonra İngiltere’ye gidip Londra Üniversitesi London School of Economics and Social Sciences’de doçentlik çalışmaları yaptı. Türkiye’ye döndükten sonra Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünde araştırmacı olarak çalışırken, bitirdiği fakülteye de 1960’da öğretim üyesi oldu, doçentliğe 1964, profesörlüğe ise 1970’de yükseldi. Devlet Planlama Teşkilatı Sosyal Planlama Dairesi Başkanlığında 1968-71 arasında görev yaptı. 1975’de TRT Genel Müdürlüğünde çalıştı, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başdanışmanlığı yaptı” diye konuşu.

Yalçıntaş’ın bu görevlerden başka, Suudi Arabistan’ın Cidde kentinde bulunan İslâm Kalkınma Bankası Araştırma ve Eğitim Enstitüsünde Araştırma Dairesi Başkanlığı görevinde bulunduğunu da ifade eden Ümit, “Fransızca, İngilizce ve Arapça’yı iyi derecede bilirdi. Aynı zamanda bir fikir adamı olarak makaleler yazdı ve bunlar Büyük Doğu, Köprü, Sebil, Tercüman, Dünden Bugüne Tercüman gibi gazete ve dergilerde yayınlandı. Sonra uzun yıllar Türkiye gazetesinin başyazılarını yazdı. Pakistan hükümeti ona Muhammed İkbal Madalyası verdi. MÜSİAD tarafından “Şeref Üyeliği Beratına lâyık görüldü. Dönemin Cumhurbaşkanı Abdullah Gül tarafından 2009 yılında Hocaların Hocası nişanı verildi” şeklinde konuştu.

Hocanın Türkiye Gönüllü Teşekküller Vakfı’ndan Şişli Camii Vakfı’na, Türkiye Milli Kültür Vakfı’ndan Ahıskalılar Derneği’ne kadar pek çok kuruluşun içinde olduğuna vurgu yapan Ümit “Nevzat hoca, 1988-1999 arasında İstanbul Aydınlar Ocağı’nın da Başkanlığını yaparak kültür dünyamıza hizmet etti. Zaman zaman Konya’ya geldiğinde görüşmelerimiz oldu ve istifade etmeye çalıştık” dedi.

Yalçıntaş’ın siyasi hayatından da bahseden Ümit “1999 seçimlerinde Fazilet Partisi listesinden, 2002 seçimlerinde Adalet ve Kalkınma Partisi listesinden İstanbul Milletvekili seçildi. Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı Parlamenter Asamblesi Türk Grubu Başkanlığı yaptı. Siyaseti bıraktıktan sonra tekrar İstanbul’a döndü. 15 Temmuz 2016'da,  İstanbul'da vefat etti. Sağlığında, İstanbul’da Anıt Mezarın karşısında belediyeden bir yer satın alıp kabir yerini hazırlamıştı; oraya defnedildi” diyerek devam etti.

Yalçıntaş’ın, ardında on beşe yakın eser bıraktığına vurgu yapan Ümit “Hoca Edirne ile Kars arasında kalmamış, Uluslararası bir şahsiyetti. Kıbrıs harbinden sonra, Türkiye’ye uygulanan ambargonun kaldırılması için NATO üyesi ülkelerle görüşmeye giden beş kişilik heyette o da vardı. Çiller’in Başbakan, Demirel Cumhurbaşkanı olduğu dönemde Arabistan 55 Türk şoförün idamına hükmetmişti. Yalçıntaş hoca özel temsilci olarak Riyad’a gönderildi ve kesinleşen idam cezalarına rağmen 55 şoför affedildi. Vefatının 10.yılında kabri başında yapılan anma programına Kazakistan Başkonsolosu ile Kırım, Türkistan, Makedonya başta olmak üzere Türk dünyasından çok sayıda temsilci vardı” diyerek konuşmasını tamamladı.

Daha sonra Konyalı bürokrat ve yayıncı gazeteci Ahmet İyioldu programa telekonferans yöntemiyle katılarak merhum Yalçıntaş’ı hayatı ve hatıralarına dair anekdotlar paylaştı. Nevzat hoca il yollarının üniversite yıllarında kesiştiğini ifade eden İyioldu “Hayatı dolu dolu yaşayan, istişareye önem veren ve ehil oldupu konularda hizmet etmekten imtina etmeyen bir insandı” dedi.

Program sonunda Aydınlar Ocağı Başkanı Dr. Mustafa Güçlü, kitaphan Mustafa Sinan Ümit’e günün hatırası olarak kitap takdim etti.

 

Günün Diğer Haberleri